*ຕາດນ້ຳແຮງເປັນອີກໜຶ່ງສະຖານທີ່ທ່ອງທ່ຽວທີ່ສວຍສົດ ງົດງາມຂອງແຂວງອຸດົມໄຊ, ຈົນມີຄວາມພັງເພີຍວ່າ “ເງິນສາມຜືນສາດບໍ່ທໍ່ຕາດນ້ຳແຮງ” ນ້ຳຕົກຕາດນ້ຳແຮງ ຕັ້ງຢູ່ບ້ານກະຕາງ ຢາຫ່າງຈາກເທສະບານເມືອງຮຸນ ປະມານ 24 ກິໂລແມັດ.

     ເສັ້ນທາງປູຢາງ 4 ກິໂລແມັດ, ຈາກນັ້ນເຂ້ົາໄປເປັນເສັ້ນທາງຍົກລະດັບປູຫີນແຮ່ ແລະ ດິນແດງທຽວໄດ້ໃນລະດູແລ້ງເທົ່ານັ້ນ. ຕາດແຫ່ງນີ້ອຸດົມສົນບູນດ້ວຍທຳມະຊາດ, ຊີວະນາໆພັນ ແລະ ເປັນນ້ຳຕົກຕາດສັກສິດ ເຊິ່ງຄົນທ້ອງຖ່ິນເຄີຍເຄົາລົບນັບຖືວ່າມີເຈ້ົາຖິ່ນເຈົ້າຖານປົກປັກຮັກສາທີ່ບໍ່ຄວນລົບລູ່ໂດຍສະເພາະບ່ໍໃຫ້ຂ້າໂຕແບ້ ແລະ ໂຕໝາຖິ້ມລົງນ້ຳອາດເຮັດໃຫ້ລະບົບນ້ຳແຫ້ງລົງຕາມການເຊ່ືອຖືຂອງຊາວບ້ານແຕ່ບູຮານນະການ ແລະ ຍັງເຊື່ອຖືກັນມາເຖິງທຸກວັນນີ້.

    ລັກສະນະຂອງຕາດປະກອບມີຫລາຍພັກເປັນຊັ້ນ ແລະ ມີລັກສະນະເນີນຂຶ້ນໄປປະກອບມີສາມຕາດລຽນກັນຂຶ້ນຄື:

ຕາດທີ 1: ມີຄວາມສູງ ປະມານ 13 ແມັດ,

ຕາດທີ 2: ມີ ຄວາມສູງ ປະມານ 8 ແມັດ ແລະ

ຕາດທີ 3: ສູງປະມານ 5 ແມັດ.

    ຕາດນ້ຳແຮງມີຄວາມຍາວທັງໝົດ ປະມານ 20 ແມັດ, ແມ່ນ້ຳນີ້ໄຫລອອກມາຈາກບ້ານນ້ຳຍື່ງໄປສູ່ບ້ານ ສີບຸນເຮືອງ ທີ່ອຸດົມໄປດ້ວຍລະບົບນິເວດວິທະຍາ ແລະ ຊີວະນາໆພັນແຕ່ລະພັກສາມາດລົງຫລິ້ນອາບນ້ຳໄດ້. ນອກຈາກນີ້ ຍັງສາມາດທ່ຽວຊົມວິຖີຊີວິດ, ຊົມການຜະລິດກະສິກຳຂອງຊາວບ້ານທ່ີມີຄວາມຜູກພັນກັບຕາດແຫ່ງນີ້ມາແຕ່ດົນນານ. ຕາດນ້ຳແຮງເປັນນ້ຳຕົກຕາດທ່ີເກີດຂຶ້ນມາໂດຍທຳມະຊາດ ແລະ ໄດ້ຄ້ົນພົບເຫັນໃນສະຕະວັດທີ 3, ໃນສະໄໝກ່ອນແມ່ນທ້າວແຊນມີເປັນຜູ້ນຳພາມາຕັ້ງບ້ານປະກອບ ມີ 15 ຄອບຄົວ, ໄດ້ຕັ້ງຊ່ືວ່າບ້ານແຊມ ມີຫລັງຈາກນ້ັນມາໄດ້ຕັ້ງຊ່ືວ່າ ບ້ານນ້ຳແຮງ ເພາະວ່ານ້ຳໄຫລຕົກລົງຕາດມີຄວາມແຮງ ແລະ ສົ່ງສຽງດັງສະໜັ່ນໄປໄກ, ສຽງນໍ້າດັງແຮງ, ຊາວບ້ານກໍ່ໄດ້ໃສ່ຊື່ວ່າຕານ້ຳແຮງ. ອີກສາເຫດໜຶ່ງທີ່ວ່າຕາດນ້ຳແຮງນັ້ນ ຍ້ອນວ່າແຕ່ກ່ອນນ້ັນ ມີປ່າດົກໜາປົກຫຸ້ມອຸດົມສົມບູນດ້ວຍປ່າໄມ້ໃຫຍ່, ເຄືອເຂົາ ແລະ ຢູ່ບໍລິເວນໜ້າຕາດມີເຄືອໝາກແຫລະ ເສັ້ນໜຶ່ງໃຫຍ່ຢ່ອນລົງມາໜ້າຕາດເວລານ້ຳຕົກໂຕນຕາດຖືກເຄືອເຂົາດັ່ງກ່າວນັ້ນມັນກະເດັນອອກທັບໃສ່ນ້ຳໂຕນຕາດກາຍເປັນສຽງດັງແຮງ ອອກໄປໄກຫລາຍກິໂລແມັດ, ບາງເທື່ອກໍ່ໄດ້ຍິນສຽງດັງໄປຮອດເມືອງຮຸນ. ດ້ວຍເຫດນັ້ນປະຊາຊົນເມືອງຮຸນ ຈຶ່ງພາກັນເອີ້ນຊື່ຕາດນີ້ວ່າຕາດນ້ຳແຮງ.

    ໃນບໍເວນຕາດດັ່ງກ່າວຮົ່ມເຢັນໄປດ້ວຍຕ້ົນໄມ້ໃບຫຍ້າ, ມີຮ່ົມໄມ້ໃຫ້ນັກທ່ອງທ່ຽວໄດ້ນັ່ງຊົ້ນຮົ່ມເງົາ, ເໝາະແກ່ການພາຄອບຄົວ, ພີ່ນ້ອງ, ລູກຫລານ, ໝູ່ເພື່ອນໄປພັກຜ່ອນຍ່ອຍອາລົມ, ໄປປ່ຽນບັນຍາກາດກິນເຂົ້າກິນນ້ຳສາມັກຄີ, ໄປນັ່ງຟັງສຽງນຳ້ຕົກ, ລົງຫລິ້ນນ້ຳໃຫ້ສົດຊື່ນຈິດໃຈ. 

KPL